Onze wereld is onrustig. ACLED registreerde 204.605 conflictincidenten van 1 december 2024 tot en met 28 november 2025 en 208.219 incidenten in de 12 maanden daarvoor. Dergelijke gewelddadige gebeurtenissen hebben ingrijpende gevolgen, zowel voor de direct betrokken mensen als voor de wereldgemeenschap als geheel.
De tweede aflevering speelde op 20 maart 2025 rondom de Campusbeiaard van de Universiteit Twente. Deze keer werd de aandacht gevestigd op de femicide in Latijns-Amerika en de dreigende annexatie van Taiwan door China. De voorstelling werd gemaakt door stadsbeiaardier Esther Schopman, de Taiwanese geluidskunstenaar Lena C., de Latijns-Amerikaanse componist Pedro Coloma en de Enschedese dichter Regine Hilhorst.
In Latijns-Amerika verliezen elke dag meer dan tien vrouwen of meisjes het leven. Gewoon, omdat ze vrouw zijn. Femicide – moord op vrouwen vanwege hun gender – wordt over het algemeen genegeerd door de autoriteiten. In een machocultuur is het leven van een vrouw minder waard …
Programma
Het programma startte met Música para Latinoamérica, een door Esther Schopman uitgevoerde compositie voor carillon solo van de hand van de Zuid-Amerikaanse componist Pedro Coloma. Tussen de delen droeg dichter Regine Hilhorst twee van haar scherpzinnige gedichten voor over femicide. Met een improvisatorische begeleiding op klokken.
Esther Schopman begeleidde op klokken het door Regine geschreven en gezongen lied Wie ben jij. De muziek is van Bert van der Veen. Dit lied stelt de scherpe vraag waarom een vrouw de mindere zou moeten zijn van een man en zich zou moeten onderwerpen. Een duidelijke relatie met het onderwerp femicide.
In de Latijns-Amerikaanse geschiedenis waren caudillos charismatische, sterke leiders die in tijden van crisis en stabiliteit en nationale trots boden. Tegenwoordig regeren caudillos vaak op een autoritaire manier. Ze centraliseren de macht, verzwakken overheidsinstellingen, controleren de rechterlijke macht en onderdrukken de oppositie.
Regine Hilhorst droeg het gedicht Het beest voor. Dit gedicht gaat over dictatuur en het kwaad dat eerst nog verborgen in een mens schuilt, maar zichtbaar wordt en groeit als het door jezelf en/of anderen oogluikend of openlijk wordt toegestaan of zelfs toegejuicht.
“Make love, not war”, een mooie droom. Zou het mogelijk zijn: een wereld waarin er alleen maar vrede en liefde is? Wat zou er bijvoorbeeld gebeuren als China Taiwan onvoorwaardelijk zou liefhebben? Dus zonder te bedenken wat Taiwan China te bieden heeft, zonder er iets voor terug te willen hebben, zonder Taiwan te willen bezitten. Met andere woorden: Wat als China het belang van Taiwan net zo serieus zou nemen als het eigen belang? Esther maakte een compilatie van het Taiwanese liefdesliedje Bāng Chhun-hong (Verlangen naar de lentebries; Teng Yu-hsien) en het Chinese liefdesliedje Yuèliang Dàibiǎo Wǒ de Xīn (De maan is als mijn hart; Weng Ching-hsi). Zij speelde dit liefdesduet op de klokken van de CampusBeiaard.
Het programma sloot af met Before the Tide Surges, een compositie van Lena C. Het carillon werd bespeeld door Esther Schopman. Een conflict kan dubbelzinnig zijn. Het kan zich tientallen jaren onder je dagelijkse leven verbergen en je de indruk geven dat het heel ver weg is. Maar wat als het zich ooit zou manifesteren?
In dit werk werd de luisteraar ondergedompeld in het leven van Taiwan. Met behulp van modulaire synthesizers werden veldopnamen van het bruisende stadsleven en de menselijke warmte van het eiland verweven met analoge beiaardklanken. Bovendien weeft een korte melodie van het Taiwanese volksliedje Bāng Chhun-hong zich door het stuk als symbool voor de liefde, hoop en vrijheidsgeest van Taiwan. Maar als het conflict ooit oplaait en een plotselinge, aangrijpende stilte teweegbrengt, wat zal er dan nog overblijven van het mooie leven en de geluiden waaraan we gewend zijn?
De makers
Lena C.
Lena C. is een Taiwanese geluidskunstenaar gevestigd in Enschede, Nederland. Ze verkent geluid en interdisciplinaire kunst via artistiek onderzoek, liveoptredens en vrije improvisatie binnen elektronische muziek, evenals door composities voor beeldende kunst en installaties. Haar onderzoeksinteresses richten zich op de relationele verbanden tussen individuen en natuurlijke fenomenen, posthumanisme, en de invloed van technologie en media op de menselijke ervaring. In haar artistieke praktijk maakt ze gebruik van modulaire synthesizers, veldopnamen en Max/MSP om ambient en experimentele klankwerelden te creëren met unieke texturen, variërend van subtiele, meeslepende sferen tot intense en dynamische geluidservaringen.
Pedro Coloma
Pedro Coloma is een Chileense componist die zich voornamelijk richt op filmmuziek, in 2025 afgestuurd aan de opleiding Compositie voor Film en Theateraan ArtEZ University of the Arts in Arnhem. Zijn autonome oeuvre omvat werken voor orkest, beiaard, piano,kamermuziekensembles, strijkkwartet en elektronica. Naast zijn autonome composities heeft hij muziek geschreven voor films en animaties.
Regine Hilhorst
Regine Hilhorst is theatermaker, acteur, schrijver, dichter, zanger en docent. Ze maakt muziektheater over maatschappelijke thema’s zoals diversiteit, hokjesdenken en polarisatie voor het onderwijs, diverse musea en het bedrijfsleven. Als dichter en schrijver probeert zij grote thema’s te vertalen naar kleine, herkenbare alledaagse situaties. Regine maakt theatervoorstellingen in opdracht, schrijft poëzie, was stadsdichter van Enschede van 2013 tot 2015 en heeft meerdere boeken gepubliceerd.
Esther Schopman
Esther Schopman is stadsbeiaardier van Enschede en campusbeiaardier van de Universiteit Twente. Daarnaast is zij coördinator, onderzoeker en coach binnen het Sound City-platform van de Master of Music (ArtEZ University of the Arts), waar artistiek onderzoek wordt uitgevoerd rond maatschappelijke thema’s en in samenwerking met specifieke doelgroepen en/of maatschappelijke organisaties.
Met dank aan
Deze tweede aflevering van Ver van mijn Bed is mede mogelijk gemaakt door:
- Cultuurfonds (FKCIPO)
- Fransenfonds
- Stichting Small Support
- Universiteitsfonds Twente
- Stichting Enschedese Carillons
- ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten (Master Muziek & het lectoraat Theorie in de Kunsten)
Nederlands 
English